مدیرکل میراث فرهنگی، صنایع‌دستی و گردشگری استان گلستان گفت: سه اثر مهارت بافت پلاس ترکمن، نواربافی کتول و کشتی میاوندی شهرستان گرگان در فهرست آثار ملی به ثبت رسید.

به گزارش کاوش نیوز، به نقل از روابط عمومی و امور فرهنگی میراث فرهنگی، صنایع‌دستی و گردشگری استان گلستان، ابراهیم کریمی گفت: مهارت پلاس بافی ترکمن نوعی دست بافته داری است که به دست قوم ترکمن بافته می‌شود و دارای نقوش هندسی و انتزاعی است که در فهرست آثار ملی کشور به ثبت رسید.

وی افزود: پلاس نوعی گلیم پشمی یکرو است که غالباً به‌عنوان زیرانداز بکار می‌رود و از معروف‌ترین بافت‌های ناحیه ترکمن‌صحرا است که در نواحی آن منطقه این نوع بافت را پالاس می‌نامند.

مدیرکل میراث فرهنگی، میراث فرهنگی و صنایع‌دستی تصریح کرد: هم‌اکنون بافت پلاس در مناطق ترکمن نشین استان گلستان ازجمله گنبد، کلاله، آق‌قلا، بندر ترکمن، مراوه‌تپه، گمیشان در قالب زیرانداز، پشتی و عناصر تزئینی بافته و در یزد و سایر نقاط ایران به‌ویژه عشایر هم رواج دارد.

کریمی گفت: این اثر به‌عنوان میراث ناملموس استان به شماره ۱۱۶۳ در آخرین جلسه شورای ثبت کشور در فهرست آثار ملی به ثبت رسید.

وی با اشاره به ثبت کشتی میاوندی در فهرست آثار ملی کشور نیز گفت: این ورزش که از قدمت تاریخی سه‌هزارساله برخوردار است.

کریمی با اشاره به آئین سدره پوشی گفت: کشتی میانوندی ورزشی است دونفره که کشتی گیران با گرفتن شال یکدیگر به رقابت می‌پردازند و از ورزش‌های سنتی استان گلستان به شمار می‌رود.

به گفته وی، کشتی در لغت به معنی شال است و بر اساس البسه متداول در این دیار شال به معنی عمامه و سربند است و یکی از اجزای پوشاک سنتی متداول میان مردم خطه گلستان به شمار می‌رود.

کریمی در ادامه گفت: کشتی با شال به‌صورت تن‌به‌تن انجام‌شده و ورزشی رزمی است که در تمام کشورهای جهان به اشکال گوناگون و با نام‌های مختلف رواج دارد و ازجمله در آسیای میانه با عنوان آلیش و در میان قوم ترکمن با عنوان گورش مشهور است.

مدیرکل میراث فرهنگی، صنایع‌دستی و گردشگری استان گلستان بیان کرد: پیشینه‌ای که در خصوص شال ذکرشده است، منسوب به ایران باستان است و بر اساس این بینش ورزش مذکور اقتباسی از آئین سدره پوشی بوده که در مدت مراسم شال یا گستی (کشتی) به کمر فرزندان خردسال یا پسرانی که به سن تکلیف رسیده بودند، می‌بستند.

کریمی افزود: بر اساس روایت‌های ذکرشده از پیشکسوتان و مورخان قدمت شال را به شکل امروزی به دوران صفویه نسبت می‌دهند.

وی خاطرنشان کرد: رقابت‌های این رشته عموماً در مراسم آیینی جشن خرمن، عروسی‌ها، مناسبت‌های مذهبی – ملی، میدانگاه‌های تاریخی و زیارتی برگزار می‌شده است.

کریمی تأکید کرد: میراث فرهنگی ناملموس یا میراث معنوی این کشتی را با عنوان کشتی میاوندی از انواع کشتی‌ها با شال در گرگان و حومه به شماره ۱۱۵۵ در آخرین جلسه شورای ثبت در سال ۹۴ در فهرست آثار ملی کشور به ثبت رساند.

وی با اشاره به ثبت نوار بافی کتول شهرستان علی‌آباد کتول در فهرست آثار ملی کشور گفت: یکی از هنرهای سنتی قوم کتول نوار بافی کتول است که ازجمله رشته‌های اصیل و بومی استان است.

کریمی تصریح کرد: این رشته درگذشته با استفاده از الیاف ابریشم و نخ زری یا سیم طلا و نقره و به‌کارگیری قدرت خلاقیت و با استفاده از ابزاری ساده بر روی دار بافت، با بهره‌گیری از نقوشی چون دوگلی، اریب،ولولک، کل قندی، ماه تولید می‌شده است.

وی در خصوص قدمت این رشته گفت: زنان منطقه علی‌آباد کتول استان گلستان از دیرباز لباس‌های مزین به نوارهای دست‌باف، سکه و یراق می‌پوشند همچنین نوار بافی درگذشته به‌منظور رفع نیاز به دست‌زنان خانواده تولید می‌شده است.

کریمی در ادامه افزود: هم‌اکنون این رشته در شهرهای علی‌آباد کتول، مزرعه کتول، روستاهای اطراف در قالب البسه سنتی و وسایل کاربردی و تزئینی همچون قاب قیچی، قاب شانه، قاب آینه، کیسه توتون، کیسه پول و مواردی ازاین‌دست با استفاده از پارچه‌های دستباف پنبه‌ای و ابریشمی که رنگ غالب آن قرمز است ارائه می‌شود.

مدیرکل میراث فرهنگی، صنایع‌دستی و گردشگری استان گلستان گفت: این اثر به‌عنوان میراث فرهنگی ناملموس استان به شماره ۱۱۶۲ در آخرین جلسه شورای ثبت میراث فرهنگی کشور در فهرست آثار ملی به ثبت رسید.